POMNIK WDZIĘCZNOŚCI ARMII RADZIECKIEJ WARSZAWA-PRAGA

 

W parku Skaryszewskim w Warszawie,w pobliżu Ronda Waszyngtona,stał pomnik poświęcony pamięci żołnierzy radzieckich,którzy w okresie od 10 do 15 września 1944r. walczyli z hitlerowcami w rejonie Pragi.W tamtym czasie Praga była przedmieściem Warszawy.W miejscu gdzie stanął pomnik były mogiły 26 żołnierzy Armii Radzieckiej,którzy 13 września 1944r. w czasie szturmu na ulicę Grochowską,przedarli się aż na rondo Waszyngtona i tam polegli.

Pomnik zaprojektowany przez majora A.Nenko,odsłonięty został przez prezydenta miasta Stanisława Tołwińskiego,w obecności delegacji Armii Radzieckiej.W 1968r.W związku z przebudową ronda zwłoki poległych ekshumowano i przeniesiono na Cmentarz-Mauzoleum Żołnierzy Radzieckich w Al.wirki i Wigury,sam monument przesunięto w głąb parku i ustawiono przy głównej alejce.Pomnik był w kształcie rozbudowanego postumentu z podniesioną częścią środkową na której miał wykutą płaskorzeźbę z podobizną żołnierza radzieckiego,sztandarami i orderem za wojnę ojczyźnianą.Na bocznych ścianach pomnika umieszczone były 2-e tablice z napisem polskim i rosyjskim.:

,,WIECZNA CHWAŁA BOHATEROM

ARMII CZERWONEJ POLEGŁYM

W WALKACH O WYZWOLENIE

STOLICY POLSKI WARSZAWY”

Inskrypcja w języku polskim.

,,ВЕЧНАЯ СЛАВА ГЕРОЯМ

КРАСНOЙ АРМИИ ПАВШИМ

В БОЯХ ЗА ОСВОБОЖДЕНИЕ

СТОЛИЦЫ ПОЛЬШИ ВАРШАВЫ”

Inskrypcja w języku rosyjskim.

Na pomniku umieszczona była również tablica z wyrytym wierszem Tadeusza Kubiaka.:

,,Ziemio,z której nie wrócę

Ziemio,na której poległem

Witaj,żegnaj miasto

To za kamień z twych bruków,za cegłę

Za to by Wiśle Wołga

A Wisła Wołdze oddała

Ostatnie krople swej wody

Jak ja Tobie krew mego ciała.”

Po 1989 monument był wielokrotnie dewastowany, a środowiska prawicowe żądały jego usunięcia.

Pomnik został rozebrany w październiku 2018 na zlecenie Zarządu Zieleni m.st. Warszawy na podstawie przepisów ustawy z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu.Nie zrealizowano pomysłu przeniesienia go na teren Cmentarza Mauzoleum Żołnierzy Radzieckich.Z monumentu zachowano 10 kamiennych płyt z przeznaczeniem dla Muzeum Zimnej Wojny w Podborsku.

KPN z nadwornym dewastatorem w,,IV RP”Adamem Słomką.
Zdewastowana jedna z tablic.

Jeżeli posiadasz zdjęcia tablicy z tekstem wiersza Tadeusz Kubiaka pisz na emaila:9sabadach@wp.pl

Literatura:

,,Warszawskie Pomniki” Wiesław Głębocki

https://pl.wikipedia.org/wiki/Pomnik_Wdzi%C4%99czno%C5%9Bci_%C5%BBo%C5%82nierzom_Armii_Radzieckiej_w_Warszawie